Home Nieuws Aya Sofya blijft ook als moskee toegankelijk voor bezoekers

Aya Sofya blijft ook als moskee toegankelijk voor bezoekers

Aya Sofya moskee
Bij de 567e verjaardag van de verovering van Istanbul werd er in de Aya Sofya moskee gereciteerd uit de Koran.

De hoogste administratieve rechtbank van Turkije heeft vrijdag het besluit van de Turkse regering in 1934 om van de Aya Sofya moskee een museum te maken, nietig verklaard. Het besluit opent de weg voor de Turkse regering om de moskee in Istanbul weer in gebruik te nemen voor gebedsdiensten. Indien de Aya Sofya weer in gebruik wordt genomen als moskee, zal het gebouw nog steeds toegankelijk blijven voor bezoekers en zullen de christelijke symbolen bewaard blijven.

Uit het westen komt veel kritiek op de geanticipeerde stap, door politici en overheden die zich met de interne aangelegenheden van Turkije willen bemoeien. Zij willen niet dat Turkije de status van de Aya Sofya moskee wijzigt en dat het een museum blijft. De Aya Sofya wordt beschouwd als één van ‘s werelds meest belangrijke historische en culturele erfgoederen en is gebouwd in de zesde eeuw in het Byzantijnse Rijk.

Met de bevrijding van Istanbul door de Ottomanen werd de “Haghia Sophia” omgebouwd en in gebruik genomen als moskee met respect voor de oorspronkelijke functie van het gebouw. De christelijke symbolen zijn tot op de dag van vandaag nog bewaard gebleven. Datzelfde kan niet gezegd worden voor de vele moskeeën in het Griekenland die nu in dienst zijn genomen als bioscoop of een expositiehal, zoals de voormalige Fethiye moskee in Athene of de Hamza Bey moskee in Selanik (Thessaloniki). In Spanje worden verzoeken van de moslimgemeenschap om de Cordoba Mezquita (moskee), dat is omgebouwd tot een kathedraal, weer in gebruik te nemen als moskee, stelselmatig afgewezen.

De Aya Sofya moskee, die op de werelderfgoedlijst staat, werd in 1935 na seculiere hervormingen aangewezen als een museum door de stichter van de Turkse Republiek Mustafa Kemal Atatürk. Onder moslims in Turkije leeft al langere tijd de wens om de Aya Sofya weer in dienst te nemen als moskee. President Erdogan weigerde in het verleden oproepen om de Aya Sofya weer om te dopen in een moskee, maar heeft de voorbije jaren symbolische stappen gezet om islamitische gebruiken te herintroduceren in het gebedshuis. In 2016 werd daarop de eerste islamitische gebedsoproep ten gehore gebracht in de moskee. Ook werd er een imam toegewezen aan de moskee. Vorig jaar hintte Erdogan op het wijzigen van de naam in de Aya Sofya Moskee. Dit jaar werd tijdens de viering van de 567e verjaardag van de verovering van Istanbul de koran gereciteerd in de Aya Sofya moskee. De hoogste administratieve rechtbank in Turkije oordeelt nu dat het besluit van de Turkse regering in 1934 om van het gebedshuis een museum te maken onwettig is, omdat het gebouw is geschonken door Fatih Sultan Mehmed Han als een moskee.

Christelijke symboliek blijft behouden

Als de Aya Sofya weer de status van moskee krijgt, zal het bouwwerk nog steeds toegankelijk blijven voor toeristen, zo verzekerde presidentieel woordvoerder Ibrahim Kalin deze week nog. Het heropenen van het gebouw voor gebedsdiensten zal het gebouw niet van haar identiteit ontdoen, omdat het nog altijd werelderfgoed blijft. “Turkije zal nog steeds de christelijke symbolen in het gebouw behouden, zoals ook onze voorouders dat hebben gedaan,” aldus Kalin. De Turkse president Erdogan zal vanavond om 20.53 uur Turkse tijd een toespraak houden naar aanleiding van de uitspraak van de hoogste rechter.